Từ khởi đầu xây dựng đến mở rộng vận hành
Sân bay Vân Đồn được hoàn thành thần tốc trong hơn hai năm là bước ngoặt xã hội hóa đầu tư hạ tầng hàng không tại Việt Nam. Đây là sân bay đầu tiên trong cả nước đầu tư theo hình thức đối tác công - tư (PPP), với sự tham gia toàn diện của khu vực tư nhân từ xây dựng đến vận hành.
Câu chuyện sân bay Vân Đồn cho thấy khu vực tư nhân hoàn toàn có thể đảm đương những hạng mục hạ tầng quan trọng vốn trước đây chủ yếu do Nhà nước quản lý. Những giải thưởng quốc tế mà sân bay đạt được càng củng cố niềm tin vào mô hình này.
Sân bay Vân Đồn – Bước ngoặt xã hội hóa hạ tầng hàng không đầu tiên tại Việt Nam do Sun Group đầu tư và vận hành. Ảnh: Ánh Dương.
Sau thành công tại Vân Đồn, đến đầu năm 2026, Sun Group đánh dấu bước tiến quan trọng từ nhà đầu tư hạ tầng thành đơn vị khai thác và quản lý bằng việc tham gia vận hành CHK quốc tế Phú Quốc.
Chỉ tính trong 4 tháng đầu năm 2026, CHK quốc tế Phú Quốc đã đón gần 2,9 triệu lượt khách, tăng 45,4% so với cùng kỳ. Trong đó, khách quốc tế đạt gần 1,5 triệu lượt tăng 35,5% với khoảng 4200 chuyến bay quốc tế cất hạ cánh. Các tuyến Hà Nội và TP.HCM duy trì tần suất cao, trong khi thị trường quốc tế tiếp tục tăng trưởng mạnh đã khẳng định vai trò cửa ngõ quốc tế ngày càng rõ nét của Phú Quốc Đặc biệt, sự hợp tác với Changi Airports International - một trong những đơn vị vận hành sân bay hàng đầu thế giới - cho thấy chiến lược tiếp cận chuẩn mực quốc tế của doanh nghiệp Việt.
Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc với lượng khách ấn tượng, khẳng định vai trò cửa ngõ đón dòng khách toàn cầu. Ảnh: Ánh Dương.
Lần đầu tiên tư nhân “mở cửa bầu trời”
Việc doanh nghiệp tư nhân tham gia vận hành sân bay mang ý nghĩa vượt ra ngoài một dự án đơn lẻ. Lĩnh vực vốn được xem là “đặc thù” như quản lý cảng hàng không đã có dấu ấn rõ nét của khu vực tư nhân. Điều này mở ra “cánh cửa bầu trời” theo nghĩa cả về hạ tầng lẫn kết nối. Khi sân bay không chỉ là nơi trung chuyển mà còn là một phần trong hệ sinh thái du lịch - dịch vụ, khả năng thu hút các hãng bay, mở đường bay mới và kết nối quốc tế sẽ được nâng cao đáng kể.
Theo giới chuyên gia, khu vực tư nhân mang đến tư duy quản trị hiện đại, khả năng ra quyết định nhanh, tinh thần tối ưu chi phí, đổi mới công nghệ và định hướng dịch vụ theo thị trường. Hàng không là lĩnh vực đòi hỏi vốn lớn, công nghệ cao, tiêu chuẩn vận hành nghiêm ngặt và áp lực cạnh tranh mạnh. Việc có thêm các nhà đầu tư tư nhân đủ năng lực tham gia từ vận tải hàng không đến nhà ga, logistics, dịch vụ mặt đất, bảo dưỡng kỹ thuật sẽ giúp nâng hiệu quả khai thác, giảm điểm nghẽn hạ tầng, nâng chất lượng phục vụ hành khách và hàng hóa.
Đặc biệt, sự tham gia của tư nhân sẽ góp phần thúc đẩy chuyển từ tư duy “phát triển ngành hàng không đơn lẻ” sang “phát triển hệ sinh thái kinh tế hàng không”. Những chỉ đạo gần đây của Chính phủ đối với một số dự án sân bay cũng cho thấy định hướng gắn sân bay với logistics, thương mại, dịch vụ và các động lực tăng trưởng mới, thậm chí hình thành đô thị sân bay. Như vậy, tư nhân tham gia không chỉ làm tăng số chuyến bay hay số nhà ga, mà còn tạo ra lan tỏa sang du lịch, đầu tư, thương mại, bất động sản công nghiệp và kết nối vùng.
Với lợi thế sẵn có trong lĩnh vực du lịch, nghỉ dưỡng và giải trí, Sun Group có khả năng tạo ra sự liên kết chặt chẽ giữa “điểm đến” và “cửa ngõ hàng không”. Đây là yếu tố mà trước đây còn thiếu trong nhiều chiến lược phát triển sân bay tại Việt Nam.
Không dừng lại ở Vân Đồn và Phú Quốc, dấu ấn Sun Group tiếp tục lan tỏa tới loạt dự án hàng không mới. Ngày 27/4/2026, tập đoàn chính thức khởi công Cảng hàng không dân dụng Phan Thiết với tổng vốn hơn 3.900 tỉ đồng, công suất thiết kế 2 triệu hành khách/năm đánh dấu sân bay thứ ba do Sun Group đầu tư xây dựng. Song song đó, tập đoàn cũng đang tài trợ lập quy hoạch sân bay Rạch Giá và đề xuất mở rộng sân bay Côn Đảo, tiếp tục khẳng định khát vọng kiến tạo hệ sinh thái hàng không tư nhân đầu tiên tại Việt Nam.
Cận cảnh Cảng hàng không dân dụng Phan Thiết với vốn đầu tư hơn 3.900 tỷ đồng. Ảnh: Ánh Dương.
Nếu mô hình này được triển khai thành công, Việt Nam sẽ có thêm nhiều sân bay hiện đại, đồng bộ và cạnh tranh. Đặc biệt, các sân bay đều nằm tại những điểm đến du lịch giàu tiềm năng. Việc phát triển đồng bộ giữa hạ tầng hàng không và hệ sinh thái du lịch sẽ tối ưu hóa giá trị kinh tế, tạo ra chuỗi trải nghiệm liền mạch.
Kiến tạo “điểm đến phi trường”
Phát biểu tại Diễn đàn Kinh tế Việt Nam - Hàn Quốc cuối tháng 4 với sự tham gia của Thủ tướng Việt Nam và Tổng thống Hàn Quốc, ông Đặng Minh Trường, Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Sun Group cho biết: Với hệ sinh thái phong phú, năm 2025, các điểm đến của Sun Group đã đón khoảng 1,9 triệu lượt khách Hàn Quốc (chiếm tỷ trọng lớn nhất trong tổng lượng khách quốc tế). Tập đoàn này đang định hướng phát triển hệ sinh thái bán lẻ tích hợp tại các điểm đến, trong đó có các mô hình cửa hàng miễn thuế tại sân bay.
Điều này thể hiện sự nhạy bén bắt nhịp xu hướng mới trong phát triển sân bay trên thế giới. Đó là biến sân bay thành “điểm đến” chứ không chỉ là nơi trung chuyển, khi đó trong khuôn viên sân bay sẽ tích hợp mua sắm, giải trí, ẩm thực và các dịch vụ cao cấp.
Với kinh nghiệm phát triển các tổ hợp du lịch – giải trí quy mô lớn, Sun Group có lợi thế rõ rệt trong việc hiện thực hóa mô hình này tại Việt Nam. Sân bay trở thành một phần trong hành trình trải nghiệm. Mỗi sân bay sẽ mang một bản sắc riêng, gắn liền với văn hóa và đặc trưng địa phương, đồng thời đóng vai trò như “cửa ngõ du lịch”.
Chiến lược phát triển hàng không của Sun Group phản ánh tầm nhìn dài hạn. Việc tham gia đầu tư, xây dựng và vận hành sân bay không chỉ giúp doanh nghiệp hoàn thiện hệ sinh thái mà còn góp phần thay đổi cấu trúc ngành hàng không Việt Nam.
Trong tương lai, khi những sân bay mới được triển khai và các mô hình vận hành hiện đại tiếp tục được áp dụng, khu vực tư nhân sẽ ghi dấu đậm nét hơn trong phát triển hạ tầng hàng không. Hành trình “mở cánh cửa bầu trời” của doanh nghiệp Việt có thể sẽ trở thành một câu chuyện thành công tiêu biểu trong quá trình phát triển hạ tầng quốc gia.
